Tips & nieuws
Najaarscheck: zo maak je je airco winterklaar in 5 stappen
Voordat de winter inzet, verdient je airco een korte servicebeurt. Vijf simpele stappen om hem schoon, droog en klaar te houden voor het koude seizoen.
De zomer is geweest, de eerste koude nachten komen eraan. Voordat je airco in de winter op de achtergrond verdwijnt, verdient hij een korte beurt — een halfuurtje werk waarmee je problemen in januari voorkomt. Hier de vijf stappen die we onze klanten in Twente aanbevelen, in volgorde.
Stap 1: schakel hem uit en zet de stroom eraf
Begin altijd veilig: airco uitzetten op de afstandsbediening, daarna de groep in de meterkast omschakelen. Pas dán ga je aan de unit zitten. Dit voorkomt onbedoeld inschakelen tijdens schoonmaak en is sowieso de fabrikantsadvies.
Stap 2: filters van de binnenunit reinigen
Dit is de belangrijkste stap — vuile filters zijn de hoofdoorzaak van slechte airco-prestatie.
- Open het frontpaneel van de binnenunit (klik-mechanisme, geen schroeven).
- Haal de twee mesh-filters eruit.
- Stofzuig ze eerst aan beide kanten met een zacht borstelhulpstuk.
- Hardnekkig stof: spoel met lauwwarm water (geen zeep, geen heet water).
- Laat volledig drogen voor je ze terugplaatst — vochtige filters geven schimmelgeur.
Heeft je airco een aparte fijnstof- of antibacteriefilter? Vervang die volgens fabrikantadvies (meestal eens per 6 tot 12 maanden).
Stap 3: condensafvoer controleren
Een vaak vergeten stap. De binnenunit produceert tijdens koelen vocht dat via een slang wordt afgevoerd. In het najaar zitten daar regelmatig bladeren, stof of spinrag in.
- Volg de afvoerslang van je binnenunit naar buiten.
- Schenk een klein glas water in de afvoerbak (vaak via het filtervak bereikbaar).
- Loopt het water vlot weg? Goed.
- Loopt het niet door of komt het via een ongebruikelijke plek naar buiten? Bel ons of je installateur — verstopte afvoer kan tot lekkage in plafond of muur leiden.
Stap 4: de buitenunit schoonmaken
De buitenunit staat vaak ergens onopgemerkt — en juist daar verzamelt zich het meeste vuil.
- Bladeren weghalen rond en boven de unit
- Lamellen schoonmaken met een zachte borstel (verticaal vegen, niet horizontaal — anders verbuig je ze)
- Spinrag verwijderen met een afgespoten doek
- Geen hogedrukreiniger — die kan lamellen verbuigen en water in elektrische delen blazen
Wat we niet doen: een afdekzeil overheen. Dat lijkt zorgzaam maar veroorzaakt condensvorming en schimmel onder het zeil. De buitenunit is gemaakt om buiten te staan, regen, sneeuw en al.
Stap 5: stand instellen voor de winter
Drie scenario’s:
Je gebruikt de airco om bij te verwarmen
Laat hem aanstaan, stel een minimale temperatuur in (15-18°C) zodat hij bij koude nachten automatisch bijspringt. Check eens per twee maanden de filters.
Je gebruikt hem alleen voor zomerkoeling
Zet hem uit op de afstandsbediening, schakel de groep in de meterkast eventueel uit, en zet hem één keer per maand voor 10-15 minuten aan. Dit houdt de compressor, smering en koudemiddeldistributie in beweging — voorkomt dat hij in mei kreunt en kraakt.
Je gaat lang weg
Geheel uit, stroom eraf, beschermkap (geen dichte hoes) over de buitenunit. Bij terugkomst eerst stof eraf, filters checken, dan rustig aanzetten.
Wanneer professioneel onderhoud?
Voor de meeste woninginstallaties is één keer per 1 à 2 jaar een professionele beurt voldoende. Wat zit erin:
- Visuele controle binnen- en buitenunit
- Koudemiddeldruk meten (lekkage-indicator)
- Warmtewisselaar grondig reinigen
- Elektrische verbindingen natrekken
- Software-update indien beschikbaar
- Garantieverlenging-update naar fabrikant
Voor Daikin- en Mitsubishi-airco’s is jaarlijks onderhoud bij sommige modellen verplicht om de fabrieksgarantie geldig te houden. Check je gebruikershandleiding.
Wat we vaak zien misgaan
In de service-praktijk komen we drie dingen tegen die met deze najaarscheck voorkomen waren:
- Vuile filters de hele winter — airco’s worden in maart aangezet en blazen koude muffige lucht.
- Verstopte afvoer — geeft lekkage zodra de airco in maart of april weer gaat koelen.
- Beschermhoes te dicht — schimmel onder het zeil, soms ook in de unit. Onaangenaam en duur om op te lossen.
Hulp nodig?
Heeft je airco een vreemd geluid, slechte koeling of een ijslaag op de buitenunit? Wacht niet — kleine problemen worden onder vorst groter. Vraag een service-afspraak aan of mail ons via contact. We rijden door heel Overijssel.
Lees ook: lucht-lucht of lucht-water warmtepomp.
Veelgestelde vragen
- Moet ik mijn airco helemaal uitschakelen in de winter?
- Niet als je hem als hoofdverwarming of bijverwarming gebruikt. Wel als hij alleen voor zomerkoeling is — dan kan hij rustig op stand-by of helemaal uit met de stop eruit. Belangrijk: laat hem niet maandenlang op de uit-stand staan zonder hem ooit aan te zetten. Eens per maand een korte test (10 minuten) houdt de smering en interne onderdelen in beweging.
- Hoe vaak moet ik de filters schoonmaken?
- Bij intensief gebruik (zomer of als hoofdverwarming) één keer per maand. Bij gemiddeld gebruik elke twee tot drie maanden. Stoffilters laat je niet langer dan vier maanden zitten zonder beurt — vuile filters verlagen efficiëntie met soms wel 20%.
- Mag ik mijn buitenunit afdekken?
- Beter niet. Een dichte hoes vangt condens vast, wat schimmel veroorzaakt en de behuizing kan beschadigen. Wel verstandig: een open beschermkap of een afdakje dat regen en sneeuw weghoudt maar lucht doorlaat. Sommige fabrikanten leveren originele winter-covers — daar zit ventilatie in.
- Wat als er ijs op de buitenunit zit?
- Dat kan in de winter normaal gebeuren bij verwarmen — de buitenunit maakt zelf een ontdooicyclus. Klein laagje rijp na een vorstnacht is geen probleem. Een dikke ijslaag (5+ cm) is wel een teken dat er iets niet goed werkt: bel ons of je installateur voor een check.
- Hoe vaak moet de airco professioneel worden onderhouden?
- Eén keer per 1-2 jaar volstaat voor de meeste woninginstallaties. Dat omvat: gronding controle, koudemiddeldruk-meting, lekdetectie, schoonmaken warmtewisselaar binnen- en buitenunit, en software-update als beschikbaar. Voor fabrieksgarantie is jaarlijks onderhoud bij sommige merken (zoals Daikin) verplicht.